De Blauwe Lijn

DE BLAUWE LIJN, EEN WANDELING OM SPA TE ONTDEKKEN.

Kijk goed, ziet u hem? Een blauwe straatsteen ingewerkt in de grond. Volg

de stenen, de ‘kroontjes’ van de Blauwe

Lijn nodigen u uit voor een vrije wandeling op uw eigen tempo. Ontdek Spa, zijn emblematische plaatsen, maar ook de minder bekende plekjes. Het wordt geen avontuur, u hoeft alleen maar de kroontjes te volgen. Wij wensen u mooie ontdekkingen toe!

Welkom bij de Dienst voor Toerisme van Spa! Dit meest kenmerkende gebouw

van Spa draagt de naam ‘Peter de Grote bron’. Het werd in 1880 opgetrokken door

de Brusselse architect Victor Besme en

in 2012 gerestaureerd door architect Léo Haesbroeck. Het prestigieuze gebouw geeft in een achthoekig paviljoen onderdak aan de belangrijkste minerale bron van de stad. Drink even van het water en proef de zeer uitgesproken ijzerhoudende smaak. Naast de bron ziet u een albasten medaillon en een tekst in het Latijn, aangeboden door Tsaar Peter de Grote uit erkentelijkheid voor zijn genezing na een kuur die hij volgde in 1717. Een grote wintertuin, waarin metselwerk en gietijzer zijn vermengd, is toegevoegd aan het achthoekige paviljoen.

Zo, we kunnen vertrekken. Laat u vanaf nu leiden door de Blauwe Lijn. Wanneer u de Dienst voor Toerisme verlaat, ziet u rechts van u het Hôtel du Lion Noir, waar heel

wat bekende figuren hebben verbleven, waaronder Victor Hugo. Recht voor u draagt het Maison Charlier, het belangrijkste art- nouveaugebouw van Spa, opgetrokken in 1902, de naam van zijn architect.

Volg de Blauwe Lijn, zij voert u naar het Perron. Al sinds de middeleeuwen zijn perrons symbolen voor de vrijheden van steden en dorpen van het Prinsdom Luik. Aanvankelijk bevond het Perron van Spa zich in de Rue du Marché. Maar het werd in 1870 afgebroken om plaats te maken voor de Peter de Grotebron. Enkele elementen werden bewaard om het huidige monument te bouwen op het einde van de 19e eeuw. Er juist achter staat het stadhuis van Spa. Het

werd in 1876 opgetrokken door de Luikse architect Barthélémy Digneffe voor een voornaam figuur uit Spa: Lambert Xhrouet. Het heeft niet altijd dezelfde functie gehad, het was eerst een hotel. In het begin van de 19e eeuw werd het aangekocht door William Cockerill. Het werd dan een statig herenhuis, nadien een school om in 1941 het stadhuis te worden dat u vandaag ziet.

Draai u om. U ziet een glazen piramide. Dat is de Prins van Condébron, een van de bronnen van Spa maar ook een tentoonstellingszaal. Deze piramide die in 1988 ontworpen werd door architect Marcel Geenen uit Spa is een aanvulling op een constructie uit glas en metaal die typisch is voor de 19e eeuw.

U doorkruist het voetgangersgebied van Spa. Ziet u naast de locatie van het huis waar Casanova verbleef in 1767, de plaat die hulde brengt aan de violist Georges Krins, een musicus uit Spa die de dood vond op de Titanic in 1912? Hij speelde naar verluidt samen met het orkest “Nearer, My God, to Thee” (Dichter bij u, mijn Heer) terwijl het schip aan het zinken was.

U gaat nu naar het Parc de Sept Heures. Aan uw linkerzijde ziet u het Casino en de Oude Thermen, wij zullen het er verder over hebben wanneer u de Rue Royale volgt.

U ontdekt de Place Royale en een klein gebouwtje in opengewerkt gietijzer uit het einde van de 19e eeuw dat meteorologische apparaten herbergt. Op een paar details na vindt men hetzelfde gebouwtje in Merano in Italiaans Tirol. Merano, in die tijd Oostenrijks en een van de favoriete vakantieplaatsen van keizerin Sissi, maakte reclame in de kranten van Spa en Spa deed hetzelfde in de kranten van Merano.

U wandelt langs het prestigieuze Radisson Blu Palace Hotel. In de zomer logeren hier de vedettes van het Franse chanson tijdens de Francofolies en de Formule 1 autocoureurs tijdens de Grand Prix van Spa-Francorchamps. Het kabelspoor, ingewijd in 2004, geeft u toegang tot de Thermen van Spa, gebouwd door de Luikse architect Claude Strebelle, maar u kunt op de heuvel ook genieten van het prachtig panorama van Spa en de uitgestrekte wouden ten zuiden van de stad. De oude fontein ‘Aux Armes d’Autriche’, gelegen achter de Peter- de-Grotebron voor zijn renovatie, werd verplaatst naar de voet van het kabelspoor. Het water van deze fontein is afkomstig van de Marie-Henriettebron.

U komt het Parc de Sept Heures binnen dat sinds de 17e eeuw achtereenvolgens de weide, de promenade en tenslotte het Parc de Sept Heures werd genoemd. Waarom die rare naam? Omdat in die tijden de kuurgasten er gingen wandelen op het einde van de dag om de vele glazen water die ze hadden gedronken beter te ‘verteren’. Is deze groene omgeving niet rustgevend? Links ziet u de Galerie Léopold II, geïnaugureerd in 1878. Deze galerij, typisch voor

de kuursteden uit het einde van de 19e eeuw, is opgenomen als uitzonderlijk erfgoed van Wallonië. De twee bakstenen paviljoenen met hun gewelfd zinken dak werden gebruikt als feestzaal tot aan de bouw van het Casino in 1908. Een van de twee herbergt vandaag een ambachtelijke brouwerij: La Bobeline.

Op het einde van het Park nemen we de Avenue Reine Astrid en de Blauwe Lijn brengt u bij een prachtig gebouw: de oude Koninklijke Villa. Dit voormalig hotel bestaat uit drie sobere woongedeeltes in geschilderde baksteen en vensters met omkadering in natuursteen. In 1894 werd het aangekocht

door Koning Leopold II. Zijn echtgenote, Marie- Henriette, woonde er bijna permanent en overleed er op 20 september 1902. Het centrale paviljoen biedt vandaag onderdak aan het Museum van de Kuurstad. Op de gelijkvloerse verdieping zult u een uitgebreide verzameling Hout van Spa vinden, de zogenaamde ‘Jolitès’, en op de verdieping worden tijdelijke tentoonstellingen gehouden. Achteraan,

in de charmante Engelse tuin, bevinden zich de paardenstallen van de koningin en die herbergen vandaag het Museum van het paard.

U volgt nu de Rue Reine Astrid in de richting van

het stadscentrum. U ontdekt het monument voor Maarschalk Foch en het Dodenmonument. De twee monumenten herinneren ons aan een zeer pijnlijke periode: de Eerste Wereldoorlog. Maarschalk Foch wist Spa zeer te appreciëren en hij kwam er meerdere keren na de oorlog van 1914-1918. Hij was er ook in 1919 met de wapenstilstandscommissie en tijdens

de Conferentie van Spa in 1920. Na zijn overlijden

liet de stad Spa het monument oprichten om hem te herdenken. Het werd gerealiseerd door beeldhouwer Zoete en ingehuldigd in 1932 in aanwezigheid van de weduwe van de Maarschalk. Het Dodenmonument, het werk van architect Flagothier en beeldhouwer Thys, werd ingehuldigd in 1921.

Pauzeer even op de Place Verte, flaneer tussen de luxeboetieks en misschien laat u zich verleiden...

Dit plein dankt zijn naam aan zijn majestueuze bomen. De Blauwe Lijn brengt u nu naar de vroegere arbeiderswijk Vieux-Spa... een gelegenheid om twee of drie oude binnenplaatsen te ontdekken, waaronder de cour Henrard.

De Rue de la Poste voert u langs de oude baden.

De oude Thermen, geopend in 1868, hebben kuurgasten ontvangen tot in 2004. Toen werden ze vervangen door de Thermen op de Annette et Lubin heuvel. Léon Suys, de architect die het gebouw ontwierp, tekende ook het Beursgebouw van Brussel. Zijn avantgardistische voorzieningen kregen in heel wat Europese kuursteden navolging. Zoals bij veel gebouwen uit de 19e eeuw zijn hier verschillende architectuurstijlen door elkaar gemengd en het geheel kreeg de naam ‘eclectische stijl’. Het gebouw heeft een zeer mooie toegangshal. De badcabines, aangekleed met Hasseltse keramiek, waren voorzien van prachtige koperen badkuipen en in het portaal kan men er nog een zien.

Het indrukwekkende gebouw net voorbij de

oude Thermen, is het Casino. Dit gebouw en het toegevoegde Kursaal werden opgetrokken van 1905 tot 1908 door de favoriete architect van Koning Leopold II, Alban Chambon, ter vervanging van La Redoute, het oude casino uit de 18e eeuw. De gevel aan de straatkant werd ‘herbouwd’ in de geest van deze uit de 18e eeuw. Het grote Kursaal, momenteel een feestzaal, aanleunend tegen de tuinen van het Casino, toont sobere en harmonieuze lijnen, wat zeldzaam was in die tijd, en doet denken aan de Lodewijk XVI-stijl. Het werd gebouwd door 400 werklieden, op nauwelijks 6 maanden tijd, van januari tot juli 1908.

Het is weldra het einde van de Blauwe Lijn, maar vooraleer u terugkeert naar de Peter de Grote bron mag u de Sint-Remacluskerk niet missen, in

1885 gebouwd in romaans-Rijnlandse stijl. Zij weerspiegelt de welvaart die Spa kende op het einde van de 19e eeuw door haar fraaie architectuur. De begrafenisplechtigheid van koningin Marie-Henriette vond er plaats op 22 september 1902, in aanwezigheid van haar echtgenoot Koning Leopold II en zijn neef Prins Albert, die later Koning Albert I werd.

50 meter verder, op de Monumentale Cascade die gebouwd werd in 1862, staan de namen van de 170 bekende en minder bekende figuren die in Spa

een waterkuur hebben gevolgd tussen de 16e en de 20e eeuw, zoals de filosoof Montaigne, Leopold III, Koningin Astrid, de wiskundige Poincaré.... Aan de kant van de Rue Sauvenière, siert een bas-reliëf in wit marmer die koningin Marie-Henriette voorstelt, omlijst door de koninklijke wapens, de bovenzijde van de muur van waaruit, tussen grote stenen, het water uit de fontein spuit.